NIEUWSBRIEF VOORJAAR 2007

   Een zalig Nieuwjaar wenst het bestuur van de Academie al onze leden, daarbij de hoop uitsprekend dat onze maandelijkse bijeenkomsten weer even goed bezocht zullen worden als in het afgelopen seizoen. Voor wie in het najaar van 2006 een en ander heeft gemist, volgen hier de verslagen van de lezingen. 

   Orthodoxe spiritualiteit was het onderwerp van vader Sergi Merks bij de opening in september 2006. De Russische Kerk kende geen aristotelische scholastiek noch reformatie en evenmin veranderingen van liturgie zoals in de Latijnse Kerk van het Westen. Ze bleef neo-platoons georienteerd, met de Griekse kerkvaders als uitgangspunt. De menswording Gods en bijgevolg de vergoddelijking van de mens die door de zonde van Adam geblokkeerd was, staat centraal. Het aardse leven is een tranendal waaruit het kruis en de vereenzelving met Christus ons verlossen. De wereld is niet voor verbetering vatbaar. Wij moeten in elkaar Gods beeld willen zien. De iconen zijn de vensters op de eeuwigheid.

   Pater Omer Termoten, sacramentijn uit de omgeving van Brussel, noemde in zijn lezing van oktober de Eucharistie de ‘ziel van de Kerk’. Tevens is dat belangrijkste sacrament te beschouwen als ‘zending’. De wereld heeft Christus ‘broodnodig’. God wil mensen samenbrengen om zijn liefdevolle aanwezigheid kenbaar te maken. De Eucharistie is een ‘eeuwig Pasen’. Het was een idee van de stichter der sacramentijnen, de Franse pater Eymard, om  eucharistische congressen te organiseren. Het eerste vond plaats in 1881 in Lille.

   Deus Caritas Est luidt de titel van de eerste encycliek van Paus Benedictus XVI. Daarover liet in november Mgr. Guillermo Schnell, vicaris van het Opus Dei, zijn licht schijnen.. God is liefde,en de seksualiteit is daarmee niet in tegenspraak- op voorwaarde dat ze niet verontmenselijkt, en dat ‘eros’ (ontvangen) en ‘agape’ (geven) met elkaar in evenwicht blijven. Het tweede deel van de encycliek gaat over de verhouding tussen kerk en staat. Die laatste moet zorgen voor een rechtvaardige verdeling. De scheiding van kerk en staat wordt door de paus niet betwijfeld. De ‘waardigheid’ van de mens waar de laatste pausen voor pleiten, is vooral een reactie op het communisme en het overdreven individualisme.

   Hoe anti-semitisch was de Rooms-Katholieke Kerk tussen 1870 en 2000 in Nederland? Die vraag stelde de jezuïet Joop van Banning in de slotlezing van december. Dat bleek in vergelijking met Frankrijk en Duitsland mee te vallen. Van een zeker ‘anti- judaïsme’ was weliswaar sprake bij sommige geleerde katholieken zoals professor Van der Ploeg (Het joodse Vraagstuk, 1940), de spaarzame verspreiders van anti-semitische onderbuikgevoelens kwamen in Katholiek Nederland ( gedurende het laatste kwartaal van de negentiende eeuw) niet verder dan een paar marginale periodieken.